Efes antik kentin üst kapisinin yanindan geçilerek çikilan Meryem Ana ören
yerinde, Küçük bir Bizans Kilisesi bulunmaktadir. Burada Isa Peygamber’in annesi
Meryem’in yasadigina ve öldügüne inanilir. Hristiyanlar yaninda Müslümanlarca da
kutsal sayilir ve ziyaret edilir, hastalara sifa aranir, adaklar adanir.
Kilise’nin Meryem Ana adini almasi 431 yilinda Efes’te toplanan Ekümenik
Meclis’in Meryem’in Isa’yi Tanri’nin oglu olarak dogurduguna karar vermesi ile
de bagli olabilir. Evin bulunusu da ilginçtir.
1800 lü yillarin basinda Catherine Emmerich adinda ermis bir Alman kadin ömründe
dogdugu yöreden hiç ayrilmadigi halde Meryemana nin evinin yerini tarif eder.
1891 de Henry Jung yönetiminde bir heyet Ermis Catherine in tarif ettigi evi
aramak üzere Selçuk a gelir.Bülbül Dagi nda bulduklari yikik manastir ermis
kadinin tarifine tipatip uymaktadir. O güne kadar Kudüs te oldugu varsayilan
Meryamana nin mezarinin bu yeni yeri Papalik tarafindan da onaylanir. Katolikler
in bu inancina karsin Ortodokslar Meryemana nin Kudüs te öldügüne inaniyorlar.
Aladag üzerindeki bu küçük kilise (sapel) Hristiyan dünyasinca kutsal sayilan
baslica ziyaret yerlerinden biridir. Burayi ziyaret eden Hristiyanlar Haci
olurlar.
Katolik Papa VI. Paul ve Papa Jean Paul’un ayri zamanlardaki ziyaretleri ile ünü
daha da artmistir. Her yil 15 Agustos’da düzenlenen Meryem Ana ayininin gelenegi
1800’lü yillarin basina kadar uzanmaktadir. Ayrica her gün 07.30 ve pazar
günleri de 10.30’da ayin düzenlenmektedir.
Meryemana Evi Selçuk-Aydin karayolundan 7 km lik bir asfalt yolla, Efes in
Magnesia Kapisi nin önün den geçerek ulasiliyor. Yol üzerinde bir çok dilde
yazilmis açiklayici panolar var. Bugün gördügümüz küçük kilisenin ( Sapel )
yeniden insa edilmis halidir.atak odasinin duvarlarinda Kuran da geçen meryem ve
Isa ile ilgili yedi sureden ayetler çesitli dillerde yazilmis olarak görülüyor.
Odanin pembe mermerlerinin altindan geçen kaynak suyu sifali sayiliyor. Yapinin
önündeki düzlügün hemen altindaki terasta bulunan çesmelerden içilebiliyor.
Çesmelerin önündeki agaç da dilek agaci sayiliyor. Ama bu agaca çaput
baglanmiyor. Dilekler modern zamana uymus, sakiz yapistiriliyor.
Hristiyanlarca ‘’Panaya Kapulu’’ olarak ta adlandirilan kutsal yerin M.S.4.
yüzyilda insa edildigi sanilmaktadir. Hz. Isa’nin yakalanip çarmiha gerilisinden
kisa bi r süre önce annesini arkadasi ve havarisi olan St.Jean’a teslim
etmistir. St. Jean Hz. Isa’nin çarmiha gerilisinden sonra Hz.Meryem’in Kudüs’te
kalmasini sakincali buldugundan onu yanina alarak kaçirmis ve buraya
getirmistir. Bu söylentiler efsanelere ka rissa da yine gerçekligini
kanitlayacak göstergelerde bulunmaktadir. Hiiristiyanlik dinini yaymak gibi
kutsal bir görevi üstlenmis olan St. Jean çagin en büyük kenti durumundaki
Efes’i kendine hedef seçmis Hz. Meryemi putperestlerin diyarina sokmak
istemediginden onu Bülbül Dagi eteklerinde sik agaçlarla kapli bir kösede
yaptigi kulübede gizlemistir.
St.Jean’in her gün gizli gizli onu ziyarete
gittigi ve yiyecek içecek götürerek yokladigi bilinmektedir. Kutsal bakirenin
tam 101 yasina kadar Bülbül dagindaki bu yerde yasadigi ve burada öldügü kabul
edilmektedir. St. Jean Meryem Ana’yi yine bu dagda ken disinden baska hiç
kimsenin bilmedigi bir yere götürmüstür. Hristiyanligin yayilmasindan sonra
kutsal bakirenin bulundugu yere Hristiyanlarca ‘’Haç’’ seklinde bir kilise insa
edilmistir. Burasi kötürüm olan ve Türkiye’ye gelemeyen bir Alman rahibenin
tarifleri üzerine bulunmustur. Bunun ötesinde Meryem’in Efes’e gelip ömrünün son
yillarini burada geçirdigini belirten bazi kanitlar vardir.
-Hz. Isa çarmiha gerilmeden önce annesini St.Jean’a emanet edip, St. Jean’a ‘’Bu
senin anan’’, Meryem’e de ‘’Bu senin oglun’’ demistir.
-St. Jean Efes’te yasamis ve yine söylentiye göre incil’i yazmis,Efes’te ölmüs
ve buraya gömülmüstür.
-Hz. Meryem adina ilk yedi kiliseden biri Efes’te kurulmustur.
-Hristiyanligin en önemli kurulu olan konsüller toplantisi birkaç kez Efes’te
yapilmis, katolikligin dogus karari burada alinmistir.
-Yedi uyuyanlar kilisesi ile Mecdelli Meryem’in mezari Panayir daginin kuzeydogu
etegindedir.
-Efes çevresindeki Hristiyan halk, atadan kalma bir gelenegi sürdürerek her yil
15 Agustos’da Meryem Ana’nin evinin bulundugu Panaya Kapulu’da dinsel törenler
düzenlemislerdir.