Zeytinbagi - Tirilye gezi ve tatil yerleri ~ Tatil

Zeytinbagi - Tirilye gezi ve tatil yerleri ~ Tatil - FM ~

Zeytinbagi - Tirilye

Zeytinbagi ya da eski adiyla Tirilye, Güney Marmara sahilinin en güzel ve sakin yerlesim alanlarindan biri. Mudanya`dan sonra zeytin agaçlari ve kir çiçekleriyle bezenmis yamaçlardan geçen, deniz manzarali ve virajli 11 km`lik yol, tepeden inerken Marmara`nin mavisini ve Tirilye`nin kiremit çatilarini gözler önüne seriyor.

Eski bir Bizans yerlesimi olan Tirilye, 14. yüzyildan sonra Osmanli Imparatorlugu`nun egemenligine girmis. 1924`e kadar Türklerle Rumlar`in birlikte yasadigi kasabaya, mübadele sonrasi Selanik`ten gelen göçmenler yerlestirilmis. Temel ugras olan zeytincilik, kasabanin adina da yansimis; 1963`te adi "Zeytinbagi" olmus ancak Tirilye adi da halen kullaniliyor.

TIRILYE ADI NEREDEN GELIYOR?
Kasabanin adinin kaynagiyla ilgili üç farkli hikaye anlatiliyor: Cenevizliler zamaninda korsanlarin saldirisina karsi koymak için Sivzi, Kapanca ve Tirilye köylerinin Tirilye adi altinda birlestigi söyleniyor. Baska bir hikayeye göre Iznik`te baspiskoposun aforoz ettigi üç papazin buraya yerlesmesi nedeniyle kasabaya "Tri: üç; ilya: aziz" anlamina gelen bu ad verilmis. Üçüncü hikayede ise Tirilye`de dere agzinda bol bulunan barbunya baliginin Dogu Roma`nin baskenti Istanbul`a gönderildigi anlatilir. Kasaba bu yüzden Latince`de kirmizi balik anlamina gelen Tirilye adiyla anilmis.

GEÇMISE YOLCULUK
Tarihi mimari dokusunu korumayi basarmis kasabanin sokaklarinda, insan geçmise yolculuk yapmis gibi oluyor. Yer yer çirkin beton binalara rastlansa da burasi daracik sokaklari ve evleriyle bir `mimarlik tarihi laboratuari` gibi. Zaten mimarlik okullari da buraya egitim gezileri düzenliyor. Kasabadaki tarihi evlerin bazilari restore edilmis ama çogu bakimsiz. Geleneksel mimarinin tipik örnekleri olan Tirilye evleri bu halleriyle hüzünlü görünüyor. Tirilye, yasayan bir kasaba. Halki güleryüzlü ve sicak. Yasam sokaklarda da devam ediyor. Evlerinin önünde zeytin satan kasabalilar, asirlik çinarlarin gölgesinde çaylarini yudumlayanlar, kapilarinin önünde disleriyle sohbete dalmis kadinlar ve oynayan çocuklar...

TIRILYE EVLERI
Bugün kasabayi bastan basa geçen caddenin yerinde eskiden dere akarmis. Yamaçlardan gelen sokaklar bir yapragin damarlari gibi bu caddeye baglaniyor. Bu sokaklarda birbirinin görüsünü engellemeyecek sekilde yerlesmis olan Tirilye evleri, 19. yüzyil sonu ve 20. yüzyilin basindan kalma.

1980`de sit alani ilan edilmesi, her iki toplumun yasam özelliklerini mimarilerinde sergileyen bu evlerin, günümüze kadar gelebilmesini saglamis. Baslica geçim kaynagi ipekçilik ve balikçilik olan Rumlar`in iki veya üç katli evlerinin insan yasamina ayrilan üst katlarina ipekböcekleri için kozaliklar eklenmis. Daha sonra ipekböcekçiliginin yerini zeytincilik aldigi için, zemin katlardaki ahirlar zeytin depolarina dönüsmüs. Evler tüm Bursa yöresinde oldugu gibi, ahsap strük-tür üzerine bagdadi siva uygulanarak insa edilmis. Yogun bir yerlesme olan Tirilye`de arsalar yetersiz olsa bile ev estetiginden ödün vermeyen ustalar, çikmalarla tasarimlarini zenginlestirmisler.

TARIHI ESERLER
Kasabada çok sayida kilise, manastir ve ayazma varmis. Günümüze bunlardan üç kilise kalmis. Aziz Stephanos`a ithaf edilmis eski Bizans kilisesi, Tirilye`nin fethinden sonra 156l`de camiye dönüstürülerek Fatih Camii adiyla ibadete açilmis. Günümüzde de cami olarak kullanilan yapi, dogu bati dogrultusunda uzanan kapali Yunan haçi plan semasina sahip. Yapinin dis cepheleri düzgün ince tugla siralari ile moloz ve kesme tastan örülmüs. Harap durumdaki Panagia Pontobasilissa ya da kasabada bilinen adiyla Kemerli Kilise de benzer plan semasina sahip. Duvarlari bir sira tugla ve iki sira kaba tastan, almasik teknikte örülmüs. Çökmüs olan örtü sisteminin ise tugladan insa edildigi anlasiliyor. Duvarlarindaki iki tabaka fresko çok iyi durumda olmamakla beraber halen görülüyor. Üçüncü kilise ise Dündar Evi olarak anilan ve konut olarak kullanilan bir özel mülk.

Fatih Camii`nin yakinindaki hamam ile 1909`da papaz okulu olarak insa edilen ve 1980`li yillara kadar milli egitime hizmet eden Neo-klasik üsluptaki görkemli Tas Mektep binasi da görülmesi gereken yapilar. Tirilye`de ana cadde ve ona açilan yan sokaklarda yürümek, ögretici ve keyifli bir gezi oluyor. Bu gezinin yorgunlugunu Tirilye`nin sahil lokantalarinda taze deniz ürünleriyle hazirlanmis bir sofrada çikartabilirsiniz.

Yapmadan dönmeyin
Tirilye`ye gidip de Tirilye`nin balkonu Çamli Kahve`ye ugramadan dönmeyin. Tepede oldugundan çevreyi kusbakisi görüyor. Yolunuz sonbaharda Tirilye`ye düserse Karacabey yönünde Trilye`nin 1 km kadar disindaki zeytinyagi fabrikasina kadar yürüyerek taze yapilmis zeytinyagi alip, zeytinin nasil yaga dönüstügünü görmeden geri dönmeyin. Bir hatirlatma; taze yag bulanik görünür, bekledikçe orijinal rengini alir.

Alisveris
Tirilye`de alinacaklarin basinda zeytin geliyor. Kendine has tadi ve özellikleri literatüre geçmis dünyaca ünlü Tirilye zeytini yalniz bu topraklarda yetisiyor. Orta boyda, etli ve ince kabuklu, çekirdegi küçük ve meyvesine yapismayan, yag orani yüksek ve çok lezzetli Tirilye zeytini salamura yöntemiyle 3-4 yil saklanabiliyor. Zeytinyagi da alinmasi gereken ürünlerden. Köyün bir baska lezzeti de eksi maya ile yapilan ve odun firininda pisen ekmegi. Ekmek hamuru, içine zeytinyagi ve ceviz konup tas firinda pisiriliyor. 70 yillik tas firinin mutlaka tadilmasi gereken bir de cevizli lokumu var.

Bu Tatil Yerimiz JasepH tarafından 14 Mart 2008, Cuma Tarihinde eklenmiş ve 1066 kişi tarafından okunmuştur.